(( فاتحه  )) از ریشه فتح و به معنی گشاینده و آغاز کننده است.از آنرو که قرآن با این سوره آغاز می شود،آن را (( فاتحة الکتاب )) به معنی آغاز گر کتاب خدا نامگذاری کرده اند.

نام دیگر آن حمد است. حمد به معنی ستایش در برابر عمل زیبایی است که کسی به اختیار خویش انجام میدهد.چون تمامی نعمتها از آن خداست ، در این سوره خداوند مورد ستایش و حمد قرار گرفته است.

مقصود از این سوره حمد خداست ، اما نه تنها به زبان بلکه با اظهار بندگی و درخواست کمک و هدایت از خداوند.کلامی است که خداوند به نیابت از بندگان خود گفته است تا به بندگان، ادب را در مقام اظهار عبودیت و بندگی بیاموزد.

 نام دیگر این سوره (( ام الکتاب است )) . یعنی مادر کتاب. گویا این سوره تمامی مفاهیم قرآن را به صورت خلاصه و فشرده در خود جمع کرده و چکیده قرآن است.

نامهای دیگر سوره:  شکر-  سبع المثانی - ام القرآن  –  کنز اساس -  شفاء - دعا -  نور  –  واقیه - راقیه – رقیه.

محل نزول سوره مکه. دو بار لفظ الله بکار رفته است.

 خواندن این سوره در نمازهای یومیه واجب است و از سه بخش: خداشناسی، تبیین مساله هدایت و صراط مستقیم ، اوصاف و نشانه های بندگان صالح خدا تشکیل گردیده.

دارای 7 آیه ، 29 کلمه و 143 حرف می باشد.